Δημοσιεύτηκε ο νέος Κώδικας Αυτοδιοίκησης – Οι βασικές ανατροπές και οι έντονες αντιδράσεις – Ψηφίστηκε από τη Βουλή ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ο οποίος συγκεντρώνει σε ένα ενιαίο νομοθέτημα 774 άρθρα και αντικαθιστά εκατοντάδες διατάξεις. Ο νέος Κώδικας έχει ήδη προκαλέσει έντονες πολιτικές αντιδράσεις – Καταγγέλλουν ότι ενισχύει τον συγκεντρωτισμό, περιορίζει τη δημοκρατική εκπροσώπηση στην Τοπική Αυτοδιοίκηση και μεταφέρει πρόσθετα οικονομικά βάρη στους δημότες μέσω της δυνατότητας επιβολής νέων τελών και επιβαρύνσεων. Ιδιαίτερη κριτική ασκείται στις ρυθμίσεις που αφορούν τους συμβασιούχους εργαζόμενους στους ΟΤΑ… Τα κόμματα της αντιπολίτευσης καταψήφισαν το νομοσχέδιο, ασκώντας σκληρή κριτική τόσο στις αλλαγές του εκλογικού νόμου όσο και στη συνολική φιλοσοφία του νέου θεσμικού πλαισίου για την Τοπική Αυτοδιοίκηση – Η ψήφιση του νέου Κώδικα αναμένεται να αποτελέσει πεδίο έντονης πολιτικής αντιπαράθεσης

Δημοσιεύτηκε ο αντιδραστικότερος Νέος Κώδικας Αυτοδιοίκησης. Ποιες ανατροπές φέρνει

Το νομοσχέδιο για τον νέο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης ψηφίστηκε στη Βουλή (Ν.5314-ΦΕΚ103/29Ιουνίου 2026) κατά πλειοψηφία  – με τις ψήφους της ΝΔ –  που περιλαμβάνει αντιδραστικές, αντεργατικές και αντιλαϊκές διατάξεις για την λειτουργία των Δήμων και των Περιφερειών, επιβάλει στους δημότες φόρους, δυνητικά τέλη και για τους συμβασιούχους εργαζόμενους των ΟΤΑ κάνει ποιο ασφυκτικό τον αντεργατικό νόμο Βορίδη  αφού θεσπίζεται  η παρουσία των απόψεων των Υπουργείων Εσωτερικών και Οικονομικών στις δίκες των συμβασιούχων που διεκδικούν τη μονιμοποίησή τους.  

Περιλαμβάνει διατάξεις για τους συμβασιούχους με προγράμματα ΕΣΠΑ στους Παιδικούς Σταθμούς και τις κοινωνικές δομές των Δήμων (άρθρα 731,757,έως 768).

 Τα κόμματα της αντιπολίτευσης  εξέφρασαν τη διαφωνία τους, τον καταψήφισαν ασκώντας έντονη κριτική τόσο στις αλλαγές του εκλογικού συστήματος όσο και στη φιλοσοφία του νέου θεσμικού πλαισίου.

 Ο Νέος Κώδικας συγκεντρώνει (774 άρθρα) σε ένα ενιαίο νομοθέτημα εκατοντάδες διάσπαρτες διατάξεις και εισάγει αντιδημοκρατικές αλλαγές.

 Στο εκλογικό σύστημα καταργεί τον δεύτερο γύρω των εκλογών, με ένα αντιδημοκρατικό πολύπλοκο σύστημα ενισχυμένης και όχι απλής αναλογικής.

Ο Δήμαρχος και ο Περιφερειάρχης θα εκλέγονται με 42%+1 του συνόλου των ψήφων, (άρθρο 56) καθώς θα προβλέπονται εναλλακτικές ψήφοι, –άρθρο 57–  (ψήφοι σε δεύτερο συνδυασμό) που θα προσμετρώνται σε δεύτερη καταμέτρηση σε περίπτωση που δεν ξεπεραστεί το κατώφλι του 42%+1. Ο επιτυχών συνδυασμός θα λαμβάνει τα 3/5 των εδρών, εκτός εάν δεν συγκεντρώσει το ποσοστό του 42%+1 στις δύο καταμετρήσεις.

Προβλέπονται ακόμα δικαίωμα ψήφου με ηλεκτρονικές κάλπες και δημοψηφίσματα,  και η αυτοδιοικητική θητεία θα είναι 5ετής.

Ο Νέος Κώδικας εισάγει μεταξύ άλλων,  ξεκαθάρισμα αρμοδιοτήτων μεταξύ δήμων περιφέρειας και κεντρικού κράτους κράτους,  νέο Τέλος Τοπικής Ανάπτυξης, δυνητικό τέλος είσπραξης από τους πολίτες, αλλαγές στις προϋποθέσεις υπό τις οποίες τίθενται σε αργία οι δήμαρχοι, αλλαγές στο σύστημα εποπτείας των ΟΤΑ με τη σύσταση της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας των ΟΤΑ,  ένα νέο σύστημα προσλήψεων στους παιδικούς σταθμούς, μπόνους απόδοσης σε δήμους και Γενικούς Γραμματείς τους και ανοίγει το παράθυρο της αποσύνδεσης των δημοτικών τελών από τους λογαριασμούς ρεύματος.

Αιρετός που δεν ορκιστεί εκπίπτει αυτοδικαίως

 Σύμφωνα με το Νέο Κώδικα αιρετός που δεν ορκιστεί, εκπίπτει αυτοδικαίως, με διαπιστωτική απόφαση του Επόπτη Νομιμότητας και καλείται σε ορκωμοσία ο επόμενος αναπληρωματικός.

Συγκεκριμένα: Μετά το πέρας της εκλογικής διαδικασίας και μετά την από την ανακήρυξη του επιτυχόντος και των επιλαχόντων συνδυασμών, ο δήμαρχος ή ο περιφερειάρχης, αντίστοιχα, οι δημοτικοί ή περιφερειακοί σύμβουλοι, οι σύμβουλοι δημοτικής κοινότητας και οι εκπρόσωποι των δημοτικών κοινοτήτων, πριν από την ημέρα εγκατάστασης και ανάληψης των καθηκόντων τους, δίνουν τον ακόλουθο όρκο, που τελείται παρουσία νόμιμου θρησκευτικού λειτουργού σε κτίριο του δήμου ή της Περιφέρειας, εντός των διοικητικών τους ορίων σε ημερομηνία και ώρα που αποφασίζεται από το νεοεκλεγέντα δήμαρχο, μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου του έτους των αυτοδιοικητικών εκλογών.

«Ορκίζομαι να είμαι πιστός στην πατρίδα, να υπακούω στο Σύνταγμα και στους νόμους και να εκπληρώνω τίμια και ευσυνείδητα τα καθήκοντά μου».ψΤο κείμενο του όρκου παρουσιάζει μικρές αλλαγές για τους επιτυχόντες στις εκλογές κατοίκους της Ευρωπαϊκής Ένωσης: «Ορκίζομαι να είμαι πιστός στην Ελλάδα, να υπακούω στο Σύνταγμα και στους νόμους και να εκπληρώνω τίμια και ευσυνείδητα τα καθήκοντά μου».

Όποιος δεν επιθυμεί να δώσει όρκο, παρέχει, αντί όρκου, την ακόλουθη διαβεβαίωση: «Δηλώνω, επικαλούμενος την τιμή και τη συνείδησή μου, ότι θα είμαι πιστός στην Ελλάδα, θα υπακούω στο Σύνταγμα και τους νόμους και ότι θα εκπληρώνω τίμια και ευσυνείδητα τα καθήκοντά μου».

Σε περίπτωση μάλιστα που δεν τηρηθεί κανένας από τους παραπάνω τύπους στην ορκωμοσία των αιρετών, ο αιρετός θεωρείται πως δεν έχει ορκιστεί, ενώ ορκωμοσίες μετά την 31η Δεκέμβρη συμβαίνουν είτε λόγω αντικειμενικής αδυναμίας, είτε λόγω παραιτήσεων.

Αν ο επιτυχών αιρετός δεν ορκιστεί, εκπίπτει αυτοδικαίως, με διαπιστωτική απόφαση του Επόπτη Νομιμότητας και καλείται σε ορκωμοσία ο επόμενος αναπληρωματικός του σύμφωνα με τις διατάξεις, περί αντικατάστασης και αναπλήρωσης δημοτικών και περιφερειακών συμβούλων.

Πότε  μπορούν να προκηρυχθούν και να διενεργηθούν πρόωρες εκλογές σε ΟΤΑ

Συγκεκριμένα, ο Κώδικας (αρθρα 78&79) προβλέπει δύο σενάρια σύμφωνα με τα οποία μπορούν να προκηρυχθούν και να διενεργηθούν πρόωρες εκλογές.

Στην πρώτη περίπτωση, στο άρθρο 78, προβλέπονται πρόωρες εκλογές εάν ένα δημοτικό ή περιφερειακό συμβούλιο διαλυθεί για σοβαρούς λόγους δημόσιου συμφέροντος, με απόφαση του Υπουργού Εσωτερικών, μετά από ειδικά αιτιολογημένη έκθεση του Γενικού Επόπτη και με σύμφωνη γνώμη πειθαρχικού συμβουλίου της Αποκεντρωμένης Διοίκησης.

Σημειώνεται πως η διάλυση του δημοτικού συμβουλίου επιφέρει και τη διάλυση των συμβουλίων των δημοτικών κοινοτήτων, οπότε οι εκλογές θα αφορούν και στην ανάδειξη των συμβουλίων κοινότητας εκ νέου.

Στην περίπτωση αυτή, ο Γραμματέας της οικείας αποκεντρωμένης διοίκησης προκηρύσσει εκλογές το αργότερο εντός τριάντα (30) ημερών από τη δημοσίευση της απόφασης του Υπουργού Εσωτερικών, οι οποίες διενεργούνται το αργότερο εντός τριάντα (30) ημερών από την προκήρυξή τους για το υπόλοιπο της θητείας.

Παράλληλα, ο Γραμματέας της Αποκεντρωμένης Διοίκησης προχωρά στην υπηρεσιακή ανάθεση καθηκόντων δημάρχου ή περιφερειάρχη στον αρχαίοτερο υπάλληλο του ΟΤΑ πανεπιστημιακής εκπαίδευσης με βαθμό Α’. Τα καθήκοντα που θα ασκεί ο “υπηρεσιακός” δήμαρχος θα έχουν διεκπεραιωτικό χαρακτήρα και θα σχετίζονται με επείγουσες υποθέσεις, αλλά και με την ευθύνη της διενέργειας των εκλογών.

Εκούσια προκήρυξη εκλογών

 Στη δεύτερη περίπτωση, άρθρο 79, ο Κώδικας προβλέπει τη δυνατότητα εκούσιας διάλυσης του δημοτικού ή του περιφερειακού συμβουλίου. Πιο συγκεκριμένα, με εισήγηση δημάρχου ή περιφερειάρχη, και με αρκετά διευρυμένη πλειοψηφία 4/5 του συνόλου των μελών του συμβουλίου μπορεί να ληφθεί απόφαση για τη διενέργεια εκλογών. Αυτό μπορεί να συμβεί μόνο μια φορά ανά θητεία και μόνο εντός των πρώτων τριών ετών της αυτοδιοικητικής θητείας, η οποία σύμφωνα με άλλη διάταξη του Κώδικα είναι πενταετής.

Ειδικότερα, το δημοτικό ή το περιφερειακό συμβούλιο δύναται, με εισήγηση του δημάρχου ή του περιφερειάρχη, αντίστοιχα, και με πλειοψηφία τεσσάρων πέμπτων (4/5) του όλου αριθμού των μελών να αποφασίσει τη διενέργεια εκλογών και την ημερομηνία αυτών τουλάχιστον μετά από τριάντα (30) μέρες από τη λήψη της απόφασης και το αργότερο εντός εξήντα (60) ημερών, για την ανάδειξη νέων δημοτικών ή περιφερειακών αρχών για το υπόλοιπο της θητείας.

Στα άρθρα 31 έως    100 αναφέρονται λεπτομερώς όλα οσα σχετίζονται με την συγκρότηση των Δήμων και των Περιφερειών, των αριθμό των μελών των Δ.Σ/ΠΣ και την εκλογή των δημοτικών και Περιφερειακών αρχών.

Παράβολο συνδυασμού

 Στο άρθρο 57 παρ.11  αναγράφεται  “Κάθε δημοτικός συνδυασμός υποβάλλει συνολικό παράβολο ανάλογα με τον πληθυσμό του Δήμου. Παράδειγμα Α΄, 1500 ευρω παράβολο για δήμους έως 2000 κατοίκους.  Παράδειγμα Β΄ 5000 ευρώ για δήμους (π.χ. Βύρωνα) με πληθυσμό μεταξύ 50.001 έως 150.000 κατοίκους. Παράδειγμα Γ΄ 7.000 ευρω για δήμους με πληθυσμό μεγαλύτερο των 150.001 κατοίκων.

 Εκλογή Συμπαράσταση του δημότη

Στο κεφάλαιο ΣΤ και στα άρθρο  152 περιγράφεται ο τρόπος εκλογής από το δημοτικό συμβούλιο ο Συμπαραστάτης του δημότη και της επιχείρησης και ο Περιφερειακός Συμπαραστάτης του πολίτη και της επιχείρησης.

Συμβουλευτικό δημοψήφισμα

Στα άρθρα 179 εως 181 περιγράφονται οι όροι και ο τρόπος διεξαγωγής του συμβουλευτικού δημοψηφίσματος.   

 Στα άρθρα 231 έως 249 αναφέρονται ζητήματα που αφορούν την διαχείριση στερεών αποβλήτων

Στα αρθρα 731,757,έως 768 περιλαμβάνονται  διατάξεις για τους συμβασιούχους με προγράμματα ΕΣΠΑ στους Παιδικούς Σταθμούς και τις κοινωνικές δομές των Δήμων.

Διαβάστε το Νέο Κώδικα Αυτοδιοίκησης στο σύνδεσμο

Ρωγμή στην ενημέρωση- rogmistinenimerosi2.blogspot.com