Νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης:
Η κωδικοποίηση της κρατικής παθογένειας και το τέλος της διοικητικής μεταρρύθμισης
Η συζήτηση και η ψήφιση του νέου Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης στη Βουλή επισφράγισε με τον πιο πανηγυρικό τρόπο μια μεγάλη χαμένη ευκαιρία για τη χώρα. Αυτό που ξεκίνησε πριν από τέσσερα χρόνια με τη φιλοδοξία μιας αναγκαίας και βαθιάς διοικητικής μεταρρύθμισης, κατέληξε σε απλή κωδικοποίηση της παθογένειας της Ελληνικής Δημόσιας Διοίκησης.
Αντί για ένα σύγχρονο μοντέλο αποκέντρωσης που θα ενισχύει την τοπική βιωσιμότητα και την παραγωγική ανασυγκρότηση, ο νέος Κώδικας μετατράπηκε σε μια “απλή συλλογή και κωδικοποίηση όλων των μέχρι τώρα αναχρονιστικών νόμων” που απαξιώνουν τους Δήμους, στερούν την αυτονομία τους και τους μετατρέπουν σε απλούς γραφειοκρατικούς μηχανισμούς μιας στεγνής, εκτελεστικής και όχι διοικητικής αποκέντρωσης.
Τα 754 προηγούμενα άρθρα έρχονται να ακυρώσουν στην πράξη κάθε έννοια τοπικής αυτονομίας και το Άρθρο 755 που αναφέρεται στην Κύρωση του Πρόσθετου Πρωτοκόλλου του Ευρωπαϊκού Χάρτη Τοπικής Αυτονομίας.
Ο νέος Κώδικας όχι μόνο δεν ενισχύει την Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία, που θα έπρεπε να ενσωματώνεται σε κάθε Στρατηγικό Σχεδιασμό των Δήμων, αλλά αντίθετα θεσμοθετεί δυνητικά Προγράμματα Δράσης.
Χαλαρώνει ή απαλείφει τη Συμμετοχική Δημοκρατία αφού ενισχύει -«δυστυχώς», όπως παραδέχτηκε στη Βουλή ο Υπουργός- το δημαρχοκεντρικό σύστημα, ισχυροποιεί τις διαδικασίες απευθείας αναθέσεων και τη διαφθορά, θεσμοθετεί παράβολο για τις προσφυγές και ουσιαστικά αφαιρεί την πρωτοβουλία δημοψηφισμάτων από τους πολίτες.
Μόνη μεταρρύθμιση του νέου Κώδικα αποτέλεσε ένα εκλογικό σύστημα Fast Track σαφώς αντισυνταγματικό, όπου ο πολίτης καλείται να κάνει σωστές προβλέψεις για να εξασφαλίσει την εγκυρότητα της ψήφου του, ενώ ο δήμαρχος θα εκλέγεται με ισχνές κοινωνικές μειοψηφίες ακόμη και κάτω του 20%, που θα του εξασφαλίζουν πλασματικές πλειοψηφίες 60% στα δημοτικά συμβούλια.
Τέλος, ολοκληρώνει με σειρά πρόσθετων διατάξεων την παραβίαση του άρθρου 102 του Συντάγματος και αφαιρεί ακόμη περισσότερο τη δυνατότητα και την αρμοδιότητα των τοπικών κοινωνιών να αποφασίζουν για τις τοπικές υποθέσεις, μετατρέποντας το άρθρο 755 σε ειρωνεία.
Μια μεταρρύθμιση που δεν ήρθε ποτέ
Μετά από τέσσερα χρόνια γεμάτα εξαγγελίες, «οράματα», fora, συνέδρια, ημερίδες, ειδικές επιτροπές και επιστημονικές διαλέξεις, το αποτέλεσμα είναι μηδενικό. Η τετραετής συζήτηση στη Βουλή και η κριτική από την επιστημονική κοινότητα και τους αιρετούς ανέδειξε το πραγματικό πρόβλημα: “Στην Ελλάδα δεν υπάρχει κανένα σχέδιο ανασυγκρότησης του Κράτους και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης”. Δεν υπάρχει καμία πρόβλεψη για δίκαιη κατανομή ρόλων, ώστε η Δημόσια Διοίκηση να στηρίξει το βιώσιμο, παραγωγικό μοντέλο που τόσο έχει ανάγκη η κοινωνία για να βγει από την κρίση.
Ο Κώδικας βαφτίστηκε επικοινωνιακά ως «η αρχή της μεταρρύθμισης», ακριβώς επειδή απέτυχε να φέρει οποιαδήποτε πραγματική αλλαγή.
Για τους ΠΡΑΣΙΝΟΥΣ -Οικολογία, η εξέλιξη αυτή επιβεβαιώνει τους φόβους και την κριτική που εξέφρασαν πέρυσι. Συντονίζονται με τις θέσεις του Δικτύου Πράσινων Αυτοδιοικητικών, το οποίο παρενέβη και στο συνέδριο της ΚΕΔΕ, ασκώντας κριτική στις πολιτικές υποβάθμιση του ρόλου των πολιτών και των συλλογικών οργάνων σε τοπικό επίπεδο.
Η ελληνική Δημόσια Διοίκηση αποδεικνύεται όχι μόνο παρελκυστική και εχθρική προς τις ανάγκες μιας σύγχρονης κοινωνίας, όχι μόνο παντελώς ανέτοιμη να αντιμετωπίσει την κλιματική κρίση, αλλά στερείται ακόμη και ενός στοιχειώδους προσχεδίου για το μέλλον. Στον αντίποδα, οι ΠΡΑΣΙΝΟΙ -Οικολογία οραματίζονται μια Τοπική Αυτοδιοίκηση που να μπορεί να υποστηρίξει ένα εναλλακτικό παραγωγικό μοντέλο για την Πράσινη Μετάβαση, τις Βιώσιμες Πόλεις και την αναζωογόνηση της Υπαίθρου.
Μια πραγματική μεταρρύθμιση πρέπει να περιλαμβάνει:
-
Την καθιέρωση της Απλής Αναλογικής
-
Την υποχρεωτική εκπόνηση πενταετών Επιχειρησιακών Προγραμμάτων θετικού περιβαλλοντικού ισοζυγίου και κοινωνικής συνοχής, που να εξειδικεύονται σε ετήσια βάση σε κάθε Προϋπολογισμό.
-
Την απόλυτη Διαφάνεια και Λογοδοσία με Ανοιχτά Δεδομένα ανιχνεύσιμα, διασυδενδεμένα και πλήρως προσβάσιμα από όλους τους πολίτες.
-
Την υποχρεωτική Διαβούλευση για κάθε απόφαση που επηρεάζει το μέλλον των τοπικών κοινωνιών.
-
Την αναβάθμιση των τοπικών δημοψηφισμάτων με πρωτοβουλία των πολιτών
-
Τη συγκρότηση Συμβουλίων σε κάθε οικισμό με δικό του προϋπολογισμό.
-
Την επαναφορά όλων των αρμοδιοτήτων των τοπικών υποθέσεων στα Δημοτικά Συμβούλια.
-
Τον περιορισμό των απευθείας αναθέσεων μόνο στις περιπτώσεις που τεκμηριώνεται πραγματική ανάγκη.
