Οι Υπηρεσίες Δόμησης «εργαλείο» διαφθοράς και προσβολής του Περιβάλλοντος… Από μηχανισμός ελέγχου σε ανάγκη θεσμικής επανεκκίνησης… Σοβαρό προβληματισμό για τη λειτουργία των Υπηρεσιών Δόμησης θέτει το Δίκτυο Πράσινων Αυτοδιοικήσεων, αναδεικνύοντας την ανάγκη για ουσιαστικές αλλαγές που θα ενισχύσουν τη διαφάνεια, τη λογοδοσία και την προστασία του περιβάλλοντος – Με αφορμή τις πρόσφατες αποκαλύψεις για φαινόμενα διαφθοράς σε υπηρεσίες της δημόσιας διοίκησης, το Δίκτυο επισημαίνει ότι το ζήτημα δεν αφορά μόνο οικονομικές παραβάσεις, αλλά έχει άμεση σχέση με την ποιότητα του αστικού και φυσικού περιβάλλοντος και την εφαρμογή της πολεοδομικής νομοθεσίας… Οι Υπηρεσίες Δόμησης έχουν έναν κρίσιμο ρόλο… να προστατεύουν τον δημόσιο χώρο, να διασφαλίζουν την τήρηση των κανόνων και να λειτουργούν ως εγγύηση για μια βιώσιμη ανάπτυξη. Όταν όμως εμφανίζονται φαινόμενα αδιαφάνειας, καθυστερήσεων ή πελατειακών πρακτικών, πλήττεται όχι μόνο η διοίκηση αλλά και η ίδια η κοινωνία
Οι Υπηρεσίες Δόμησης «εργαλείο» διαφθοράς και προσβολής του Περιβάλλοντος.
Οι πρόσφατες αποκαλύψεις για εκτεταμένα φαινόμενα διαφθοράς σε Υπηρεσίες Δόμησης επιβεβαιώνουν ένα πρόβλημα που εδώ και χρόνια υπονομεύει το δημόσιο συμφέρον, την προστασία του περιβάλλοντος και την εμπιστοσύνη των πολιτών στους θεσμούς.
Το έγκλημα όμως δεν είναι μόνο οικονομικό. Είναι και περιβαλλοντικό.
Οι ΥΔΟΜ, αντί να αποτελούν εργαλείο εφαρμογής της πολεοδομικής νομοθεσίας και προστασίας του φυσικού και οικιστικού περιβάλλοντος, σε αρκετές περιπτώσεις έχουν μετατραπεί σε πεδίο συναλλαγών, πελατειακών σχέσεων, εξυπηρετήσεων και δωροδοκιών. Όλοι το γνωρίζουν και το συζητούν. Οι προσωπικές επαφές μεταξύ πολιτών, εργολάβων, μελετητών και ελεγκτικών μηχανισμών δημιουργούν ένα αναχρονιστικό σύστημα που ευνοεί την αδιαφάνεια και τις αθέμιτες παρεμβάσεις.
Το θέμα όμως δεν περιορίζεται σε ένα οικονομικό σκάνδαλο επίορκων υπαλλήλων. Είναι μία οριζόντια μέθοδος παραβίασης των Συναγματικών διατάξεων για το Περιβάλλον.
Δεν μπορεί να αγνοηθεί ότι σε πολλές περιπτώσεις οι δημοτικές αρχές, μέσω της διοικητικής τους εποπτείας, της πολιτικής τους επιρροής ή της ιεραρχίας, παρεμβαίνουν άμεσα ή έμμεσα στη λειτουργία των υπηρεσιών. Ταυτόχρονα, η απουσία αποτελεσματικών και ανεξάρτητων ελεγκτικών μηχανισμών επιτρέπει την αναπαραγωγή φαινομένων αυθαιρεσίας και διαφθοράς.
Μέχρι και ενστάσεις κατά των αποφάσεων του ΣΥΠΟΘΑ έχουμε από Δήμους υπέρ ιδιοκτήτων που αυθαιρετούν.
Χρειάζεται σαφής διαχωρισμός των αρμοδιοτήτων.
Το Δίκτυο Πράσινων Αυτοδιοικητικών υποστηρίζει ότι ο χωροταξικός και πολεοδομικός σχεδιασμός πρέπει να παραμείνει στην αρμοδιότητα της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και των τοπικών κοινωνιών. Οι αποφάσεις για τη χρήση γης, την ανάπτυξη των πόλεων, την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος και την ποιότητα ζωής δεν μπορούν να λαμβάνονται ερήμην των κατοίκων από κεντρικούς μηχανισμούς μακριά από τις τοπικές ανάγκες.
Αυτό που απαιτείται είναι ένας ριζικός μετασχηματισμός του τρόπου λειτουργίας των ΥΔΟΜ:
• Πλήρης ψηφιοποίηση όλων των αρχείων και διαδικασιών. Υποχρεωτική ένταξη στο πρόγραμμα του Ψηφιακού Μετασχηματισμού.
• Κατάργηση κάθε φυσικής διακίνησης εγγράφων και φακέλων και επαφής πολιτών εργολάβων, διοικητικών υπηρεσιών και δημοτικών αρχών.
• Δημιουργία επαρκώς στελεχωμένης Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Πολεοδομικών Ελέγχων.
• Υποχρεωτική ηλεκτρονική υποβολή και παρακολούθηση όλων των αιτήσεων.
• Δημιουργία συστήματος ανοικτών δεδομένων απόλυτης διαφάνειας για τις άδειες, τους ελέγχους και τις διοικητικές πράξεις.
• Κατάργηση όλων των παρακαμπτήριων διατάξεων περί απλούστευσης διαδικασιών.
• Θεσμοθέτηση ουσιαστικής συμμετοχής των τοπικών κοινωνιών στον χωροταξικό και πολεοδομικό σχεδιασμό.
Η προστασία του περιβάλλοντος, του δημόσιου χώρου και της ποιότητας ζωής απαιτεί ισχυρούς θεσμούς, ανοικτά δεδομένα και αυτοδιοίκηση με ευθύνη και λογοδοσία. Αυτή είναι η κατεύθυνση που οφείλει να ακολουθήσει η χώρα.