Σημαντικές εξελίξεις για τους δήμους προανήγγειλε ο Πρόεδρος της ΚΕΔΕ κ. Λάζαρος Κυρίζογλου, κατά την ενημέρωσή του στο Διοικητικό Συμβούλιο, αναφερόμενος στον νέο Κώδικα Αυτοδιοίκησης, τη χρηματοδότηση των δήμων, αλλά και τις αυξανόμενες δημοσιονομικές πιέσεις.
Νέος Κώδικας: Προς άμεση διαβούλευση
Όπως έγινε γνωστό, ο νέος Κώδικας βρίσκεται ήδη στη Γραμματεία της Κυβέρνησης προς έγκριση και, σύμφωνα με ενημέρωση του Υπουργού Εσωτερικών, αναμένεται εντός της επόμενης εβδομάδας να τεθεί σε διαβούλευση πριν πάρει τον δρόμο προς τη Βουλή.
Ο κ. Κυρίζογλου τόνισε ότι οι περίπου 50 σελίδες παρατηρήσεων που υπέβαλε η ΚΕΔΕ έχουν ήδη περάσει από «κόσκινο», ωστόσο παραμένει κρίσιμο να αποσαφηνιστεί ποιες προτάσεις ενσωματώθηκαν και ποιες όχι. Η διαδικασία αξιολόγησης των παρεμβάσεων συνεχίζεται, γεγονός που υποδηλώνει ότι ο τελικός Κώδικας θα αποτελέσει προϊόν διαπραγμάτευσης και θεσμικής πίεσης.
Λιμενικά Ταμεία και θεσμική εποπτεία
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε και στο ζήτημα των δήμων που διαθέτουν λιμενικά ταμεία, τα οποία, όπως επισημάνθηκε, περιέρχονται στους δήμους και αυτό θα περιληφθεί και στον νέο κώδικα.
Έσοδα από ομπρελοκαθίσματα: Καθυστερήσεις αλλά και σταθεροποίηση
Σε ό,τι αφορά τα έσοδα από την εκμετάλλευση αιγιαλού, ανακοινώθηκε ότι το 60% των εισπράξεων από ομπρελοκαθίσματα για το 2024 – ύψους περίπου 8 εκατ. ευρώ – θα αποδοθεί στους δήμους έως τα τέλη Απριλίου 2026. Για το 2025, η αντίστοιχη κατανομή προγραμματίζεται έως τον Ιούλιο του 2026.
Εξαίρεση αποτελεί η Περιφερειακή Ενότητα Μαγνησίας, η οποία δεν έχει αποστείλει ακόμη τα απαιτούμενα στοιχεία στο Γενικό Λογιστήριο του Κράτους.
Ο Πρόεδρος της ΚΕΔΕ υπογράμμισε ότι, παρά τις καθυστερήσεις, η διαδικασία πλέον «μπαίνει σε κανονικότητα», με στόχο από το 2026 και μετά – και συγκεκριμένα μετά το τέλος κάθε τουριστικής περιόδου – οι αποδόσεις να πραγματοποιούνται σταθερά κάθε Οκτώβριο.
Αυξημένο μισθολογικό κόστος: Πίεση στους δήμους
Σημαντική επιβάρυνση καταγράφεται στους προϋπολογισμούς των δήμων λόγω της αύξησης του κατώτατου μισθού και των επιδομάτων από 1ης Απριλίου 2026. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του Υπουργείου Εσωτερικών, το πρόσθετο κόστος ανέρχεται σε 30 εκατ. ευρώ για το 9μηνο του 2026 και σε 45 εκατ. ευρώ για το 2027.
Ωστόσο, η ΚΕΔΕ εκτιμά ότι τα πραγματικά ποσά ενδέχεται να είναι υψηλότερα, ιδιαίτερα αν συνυπολογιστεί το αυξημένο ενεργειακό κόστος, το οποίο επιβαρύνεται περαιτέρω από τις διεθνείς εξελίξεις στις τιμές καυσίμων.
Το θέμα βρίσκεται υπό επεξεργασία από το Υπουργείο, με στόχο την εξεύρεση τρόπων στήριξης των δήμων.
ΣΑΤΑ και κρατικός προϋπολογισμός
Αναφορικά με τη χρηματοδότηση μέσω ΣΑΤΑ, έγινε γνωστό ότι:
-
καταβλήθηκε η δεύτερη δόση ύψους 28 εκατ. ευρώ
-
εκταμιεύτηκε και τρίτη δόση ύψους 35 εκατ. ευρώ
Ιδιαίτερα αναφέρθηκε ο Πρόεδρος στα στοιχεία εκτέλεσης του κρατικού προϋπολογισμού για το πρώτο τρίμηνο του 2026, τα οποία δείχνουν σημαντική υπεραπόδοση: πρωτογενές πλεόνασμα περίπου 4,4 δισ. ευρώ και συνολικό δημοσιονομικό αποτέλεσμα περίπου 1,5 δισ. ευρώ
Ωστόσο, όπως επισήμανε η ΚΕΔΕ, τα στοιχεία αυτά δεν περιλαμβάνουν σαφή αποτύπωση της συμβολής ή της κατάστασης των δήμων. Δεν υπάρχει επιμερισμός των μεταβιβάσεων ούτε σύνδεση του πλεονάσματος με τις οικονομικές επιδόσεις της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
«Παρά το εντυπωσιακό πλεόνασμα, οι δήμοι παραμένουν εκτός της κατανομής των οφελών», σημειώθηκε χαρακτηριστικά, με την ΚΕΔΕ να ζητά δικαιότερη κατανομή των πόρων.
Πολεοδομικό σοκ σε μικρούς οικισμούς
Ιδιαίτερα αιχμηρή ήταν η τοποθέτηση του για το νέο πλαίσιο δόμησης σε οικισμούς κάτω των 2.000 κατοίκων. Όπως τονίστηκε, χιλιάδες ακίνητα που μέχρι σήμερα θεωρούνταν άρτια και οικοδομήσιμα μετατρέπονται πλέον σε αγροτεμάχια, χάνοντας την αξία τους.
Η εξέλιξη αυτή:
-
αναστέλλει επενδύσεις
-
«παγώνει» την οικοδομική δραστηριότητα
-
δημιουργεί ζητήματα συνταγματικότητας και αναλογικότητας
Το νέο πλαίσιο, όπως επισημάνθηκε, ανατρέπει δεδομένα δεκαετιών χωρίς μεταβατικές διατάξεις, πλήττοντας τη μικρή ιδιοκτησία και την τοπική οικονομία.
Συνταγματική αναθεώρηση και επόμενα βήματα
Ο Πρόεδρος της ΚΕΔΕ αναφέρθηκε και στην επικείμενη συζήτηση για τη συνταγματική αναθεώρηση, η οποία – σύμφωνα με κυβερνητικές δηλώσεις – αναμένεται να ξεκινήσει μετά τα μέσα Μαΐου.
Στο πλαίσιο αυτό, η ΚΕΔΕ διοργανώνει ημερίδα στις 26 Μαΐου στην Τεχνόπολη, με τη συμμετοχή επιστημόνων και θεσμικών παραγόντων, προκειμένου να διαμορφωθούν θέσεις και προτάσεις.
Δείτε το video της ενημέρωσης – myota.gr
