Δήμος Αθηναίων: Εγκαίνια του ανακαινισμένου ημιυπόγειου χώρου του Μουσείου Λαϊκής Τέχνης και Παράδοσης «Αγγελική Χατζημιχάλη» με την έκθεση «Πάμε σαν άλλοτε…»
Μουσείο Λαϊκής Τέχνης και Παράδοσης
«Αγγελική Χατζημιχάλη» Δήμου Αθηναίων
01 Φεβρουαρίου – 19 Απριλίου 2026
Ο Δήμος Αθηναίων εγκαινιάζει, μέσω του Οργανισμού Πολιτισμού, Αθλητισμού και Νεολαίας του Δήμου Αθηναίων (ΟΠΑΝΔΑ), τον ανακαινισμένο ημιυπόγειο χώρο του Μουσείου Λαϊκής Τέχνης και Παράδοσης «Αγγελική Χατζημιχάλη», ο οποίος ξεκινάει τη λειτουργία του ως εκθεσιακός, φιλοξενώντας, από την 01 Φεβρουαρίου έως τις 19 Απριλίου 2026, την έκθεση «Πάμε σαν άλλοτε…», από την συλλογή Χρήστου και Πόλλυς Κολλιαλή.
Η ανακαίνιση του ημιυπόγειου χώρου του αρχοντικού Χατζημιχάλη πραγματοποιήθηκε με δωρεά της κ. Αικ. Παπαδάκη στη μνήμη της κόρης της, συλλέκτριας αντικειμένων λαϊκής τέχνης, δίνοντας μια νέα πνοή στον χώρο και νέες δυνατότητες στο Μουσείο.
Σχεδόν έναν αιώνα μετά, από την πρώτη έκθεση των «Ανένταχτων» του Νίκου Βέλμου, το 1928, σε ένα υπόγειο της οδού Νικοδήμου στην Πλάκα, το Μουσείο Λαϊκής Τέχνης και Παράδοσης «Αγγελική Χατζημιχάλη» επιστρέφει συμβολικά στον δικό του υπόγειο χώρο, τιμώντας δύο ναΐφ ζωγράφους, την Έρση-Αλεξία Χατζημιχάλη (1918-2001) και τον Γιώργο Σαββάκη (1924–2004).
Η επιλογή των έργων της Χατζημιχάλη και του Σαββάκη δεν είναι τυχαία, ούτε εξαντλητική. Τα έργα που παρουσιάζονται δεν επιδιώκουν να συνοψίσουν το σύνολο της δημιουργίας τους, ωστόσο λειτουργούν ως θραύσματα βιωμένης ζωής, ως εικόνες που συνομιλούν με τον χώρο, τον χρόνο και τη συλλογική μνήμη της Πλάκας.
Ο συνδυασμός τους δε έχει ξεκάθαρα έναν χαρακτήρα νοσταλγίας της Παλιάς Αθήνας αλλά και ο χρόνος παρουσίασης της έκθεσης δεν μοιάζει τυχαίος, καθώς συμπίπτει με την Κυριακή, που ανοίγει το Τριώδιο, δηλαδή ημερομηνία έναρξης της αποκριάτικης περιόδου, που η περιοχή της Πλάκας ήταν και εξακολουθεί να είναι ο κατ’ εξοχήν τόπος αποκριάτικων εκδηλώσεων.
Η Έρση – Αλεξία Χατζημιχάλη, κόρη της σπουδαίας λαογράφου Αγγελικής Χατζημιχάλη, γεννήθηκε και έζησε στην Πλάκα έως τον θάνατό της, το 2001. Μεγάλωσε σε περιβάλλον με επιρροές από την ελληνική λαϊκή τέχνη, την παράδοση και την ιστορία, ακολουθώντας το επάγγελμα της ξεναγού, ωστόσο είχε παρακολουθήσει μαθήματα κεραμικής στην Αγγλία και φιλοσοφίας στην Αθήνα.
Ξεκίνησε να ζωγραφίζει γύρω στα σαράντα της χρόνια, με την ελευθερία εκείνου που ζωγραφίζει πρώτα για να θυμηθεί και ύστερα για να μοιραστεί. Η πρώτη της έκθεση, το 1962, φιλοξενείται σε μια μικρή γκαλερί στην Πλάκα. Το έργο της είναι πληθωρικό με ένταση στο χρώμα, κυρίως το μπλε, το οποίο συνδυάζει με απλοϊκές γραμμές και μορφές ονειρικές. Η ‘Ερση Χατζημιχάλη συγκαταλέγεται στον κατάλογο naive τέχνης του γαλλικού λεξικού E. Benezit, ενώ έργα της βρίσκονται σε γκαλερί στην Αγγλία, ΗΠΑ και Γαλλία.
