Σύγκρουση Ισραήλ – Ιράν: Ατελείωτος ο χείμαρρος παραπληροφόρησης και ψευδών ειδήσεων στα κοινωνικά δίκτυα

Σύγκρουση Ισραήλ – Ιράν: Ατελείωτος ο χείμαρρος παραπληροφόρησης και ψευδών ειδήσεων στα κοινωνικά δίκτυα

Μπάμπης Κοκόσης

Ένα απίστευτο κύμα παραπληροφόρησης έχει ξεσπάσει στο διαδίκτυο από τότε που το Ισραήλ ξεκίνησε τις επιθέσεις στο Ιράν πριν από δέκα ημέρες, την περασμένη εβδομάδα, παρατηρεί σχετική ανάλυση του BBC Verify, που επισημαίνει ότι «για πρώτη φορά βλέπουμε την παραγωγική τεχνητή νοημοσύνη να χρησιμοποιείται σε μεγάλη κλίμακα κατά τη διάρκεια μιας σύγκρουσης».

Η ανάλυσή του βρετανικού μέσου εντόπισε πλήθος βίντεο που δημιουργήθηκαν με τεχνητή νοημοσύνη και καυχιούνται είτε για τις στρατιωτικές δυνατότητες και επιτυχίες του Ιράν από τη μία πλευρά, είτε αποκαλύπτοντας διαμαρτυρίες και συγκεντρώσεις στο Ιράν κατά του ισλαμικού καθεστώτος, όπου Ιρανοί εμφανίζονται να φωνάζουν «αγαπάμε το Ισραήλ» στους δρόμους της Τεχεράνης.

Τα τρία ψεύτικα βίντεο με τις περισσότερες προβολές που εντόπισε το BBC Verify έχουν συγκεντρώσει συνολικά πάνω από 100 εκατομμύρια προβολές σε διάφορες πλατφόρμες τις τελευταίες ημέρες.

«Βλέπουμε τα πάντα, από άσχετα πλάνα από το Πακιστάν, μέχρι ανακυκλωμένα βίντεο από τις επιθέσεις του Οκτωβρίου 2024 —μερικά από τα οποία έχουν συγκεντρώσει πάνω από 20 εκατομμύρια προβολές— καθώς και αποσπάσματα παιχνιδιών και περιεχόμενο που δημιουργείται από τεχνητή νοημοσύνη να παρουσιάζονται ως πραγματικά γεγονότα», έγραψε στο X η ομάδα ηλεκτρονικής επιβεβαίωσης Geoconfirmed.

Ένας φιλο-ιρανικός λογαριασμός χωρίς προφανείς δεσμούς με τις αρχές στην Τεχεράνη – το Daily Iran Military – έχει δει τους ακολούθους του στο X να αυξάνονται από λίγο πάνω από 700.000 στις 13 Ιουνίου σε 1,4 εκατομμύρια στις 19 Ιουνίου, μια αύξηση 100% σε λιγότερο από μία εβδομάδα.

Είναι ένας από τους πολλούς σκοτεινούς λογαριασμούς που έχουν εμφανιστεί πρόσφατα στις ροές χρηστών. Επανειλημμένα έχουν δημοσιεύσει παραπληροφόρηση και ακολουθούν πολυάριθμα μηνύματα. Πολλοί από αυτούς τους λογαριασμούς χρησιμοποιούν φαινομενικά επίσημα ονόματα, ορισμένοι μπορεί να είναι και αυθεντικοί λογαριασμοί, όμως δεν είναι σαφές ποιος διαχειρίζεται στην πραγματικότητα τα προφίλ.

Λογαριασμοί που εξετάστηκαν από το BBC Verify κοινοποιούσαν συχνά εικόνες που δημιουργήθηκαν από τεχνητή νοημοσύνη που επιδίωκαν να υπερβάλλουν ως προς την επιτυχία των επιχειρήσεων της μίας ή της άλλης πλευράς. Μια εικόνα, η οποία έχει 27 εκατομμύρια προβολές, απεικόνιζε δεκάδες πυραύλους να πέφτουν στην πόλη του Τελ Αβίβ.

Πολλά βίντεο φτιαγμένα με τεχνητή νοημοσύνη έχουν επικεντρωθεί σε ισχυρισμούς για καταστροφή ισραηλινών μαχητικών αεροσκαφών F-35. Αν όλα αυτά τα βίντεο ήταν αληθινά, το Ιράν θα είχε καταστρέψει το 15% του στόλου των μαχητικών αεροσκαφών του Ισραήλ, δήλωσε στο BBC Verify η Λίζα Κάπλαν, Διευθύνουσα Σύμβουλος του ομίλου αναλυτών Alethea.

Παραπληροφόρηση όμως διαδίδεται και από γνωστούς λογαριασμούς που έχουν στο παρελθόν ασχοληθεί με τον πόλεμο Ισραήλ-Γάζας και με άλλες συγκρούσεις. Τα κίνητρά τους ποικίλλουν, όμως οι ειδικοί επισημαίνουν ότι ορισμένοι μπορεί να προσπαθούν να εκμεταλλευτούν τη σύγκρουση, αφού ορισμένες μεγάλες πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης προσφέρουν ανταμοιβές σε λογαριασμούς που επιτυγχάνουν μεγάλο αριθμό προβολών.

Από την πλευρά τους, οι φιλοϊσραηλινές αναρτήσεις έχουν επικεντρωθεί σε μεγάλο βαθμό σε υπονοούμενα ότι η ιρανική κυβέρνηση αντιμετωπίζει αυξανόμενη δυσφορία στο εσωτερικό της χώρας καθώς οι αεροπορικές επιθέσεις συνεχίζονται.

Όπως εξηγεί ο ερευνητής στο Πανεπιστήμιο Notre Dame Μάθιου Φατσιάνι, η παραπληροφόρηση μπορεί να εξαπλωθεί πιο γρήγορα στο διαδίκτυο όταν οι άνθρωποι έρχονται αντιμέτωποι με δυαδικές επιλογές, όπως αυτές που προκύπτουν από συγκρούσεις και πολιτική. «Αυτό αναφέρεται στο ευρύτερο κοινωνικό και ψυχολογικό ζήτημα των ανθρώπων που θέλουν να αναδημοσιεύσουν πράγματα αν αυτό ευθυγραμμίζεται με την πολιτική τους ταυτότητα, χωρίς να νιώθουν την ανάγκη επαλήθευσης της πληροφορίας», επισημαίνει.

Πηγή: BBC – ertnews.gr