Σε φάση ανασχεδιασμού η λειτουργία των Πολεοδομικών Υπηρεσιών – Ποιοι αναλαμβάνουν και τι προβλέπεται για τους εργαζόμενους

Αλλάζει ο χάρτης των Πολεοδομιών – Φεύγουν από τους Δήμους, στο τραπέζι δύο σενάρια

Ριζικές αλλαγές δρομολογούνται στο καθεστώς λειτουργίας των Πολεοδομιών, καθώς σύμφωνα με πληροφορίες του Υπουργείου Εσωτερικών, εξετάζεται σοβαρά η αποδέσμευσή τους από τη διοικητική ευθύνη των Δήμων. Το θέμα έχει ήδη τεθεί σε επίπεδο κυβερνητικού σχεδιασμού και αναμένεται να προκαλέσει αντιδράσεις από την Τοπική Αυτοδιοίκηση.

Οι Πολεοδομίες (ΥΔΟΜ), που σήμερα υπάγονται οργανικά σε δήμους ανά τη χώρα, φεύγουν από το πεδίο της Αυτοδιοίκησης και περνούν είτε σε ένα νέο ενιαίο κρατικό φορέα, είτε στις Αποκεντρωμένες Διοικήσεις. Οι δύο βασικές εκδοχές που εξετάζονται είναι:

1. Δημιουργία ανεξάρτητου Κρατικού Φορέα Πολεοδομίας, με κεντρική εποπτεία και αποκεντρωμένα γραφεία, κατά τα πρότυπα της Πολεοδομικής Αρχής της Κύπρου.

2. Μεταφορά της αρμοδιότητας στις Αποκεντρωμένες Διοικήσεις, με ενιαίο σύστημα παρακολούθησης και ευθύνη σε περιφερειακό επίπεδο.

Στόχος της αλλαγής, σύμφωνα με κυβερνητικά στελέχη, είναι η αντιμετώπιση χρόνιων στρεβλώσεων, η εξάλειψη καθυστερήσεων στην έκδοση αδειών και η ενίσχυση της διαφάνειας και της αποτελεσματικότητας στις πολεοδομικές διαδικασίες.

Παράλληλα, εξετάζεται η διασφάλιση των εργαζομένων στις σημερινές ΥΔΟΜ των Δήμων, με μετατάξεις ή μεταφορά οργανικών θέσεων, ώστε να μη θιγούν τα εργασιακά τους δικαιώματα.

Η συζήτηση για τη μεταρρύθμιση των πολεοδομικών υπηρεσιών αναμένεται να ανοίξει και θεσμικά το επόμενο διάστημα, με την ΚΕΔΕ (Κεντρική Ένωση Δήμων Ελλάδας) να ζητά διάλογο και σεβασμό στην αρχή της εγγύτητας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.

Το θέμα αναμένεται να προκαλέσει πολιτικές και αυτοδιοικητικές αντιπαραθέσεις, καθώς αγγίζει ευαίσθητες λειτουργίες της καθημερινότητας των πολιτών, αλλά και την ίδια την αρχιτεκτονική του κράτους.

Σύμφωνα με τις κυβερνητικές διαρροές, σκοπός είναι η εξάλειψη καθυστερήσεων, η ενίσχυση της διαφάνειας και η καταπολέμηση της διαφθοράς που χαρακτήρισε επί δεκαετίες τις ΥΔΟΜ. Το νομοσχέδιο που ετοιμάζεται προβλέπει την ταχύτατη έκδοση οικοδομικών αδειών ακόμη και σε 5 ημέρες από την υποβολή, μέσω απλοποιημένων διαδικασιών και ηλεκτρονικών υπηρεσιών.

Αντιδράσεις από ΤΕΕ & ΚΕΔΕ

Η Κεντρική Ένωση Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ) αντέδρασε έντονα, χαρακτηρίζοντας το σχέδιο «αποψίλωση αρμοδιοτήτων της Αυτοδιοίκησης». Σε πρόσφατο συνέδριό της, τόνισε ότι η τοπική αυτοδιοίκηση πρέπει να έχει ενεργό ρόλο, ειδικά σε θέματα γειτνίασης με τους πολίτες .

Παράλληλα, το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας (ΤΕΕ) υποστηρίζει τη μετάβαση σε κεντρικό σύστημα, εφόσον ψηφιοποιηθούν πλήρως οι διαδικασίες και εγκατασταθούν αξιόπιστα εργαλεία ελέγχου

Το σχέδιο προβλέπει αρχικά τη διασφάλιση των σημερινών υπαλλήλων των δήμων με μετατάξεις ή απορρόφησή τους στον νέο φορέα, τις Αποκεντρωμένες Διοικήσεις ή το ΥΠΕΝ και στην πορεία τη διασφάλιση αντίστοιχων θέσεων και δικαιωμάτων

Παρά τις προσπάθειες ψηφιοποίησης, όπως η αυτοματοποιημένη έκδοση αδειών–, η έλλειψη συστηματικών ελέγχων στη φάση της κατασκευής έχει προκαλέσει ανησυχία όσων φοβούνται ότι οι ΥΔΟΜ μπορεί να γίνουν άτυπα «ενημερωτικά» σώματα χωρίς δυνατότητα επιβολής κυρώσεων .

Το νομοσχέδιο αναμένεται να κατατεθεί στο Υπουργικό Συμβούλιο επί το προσεχές διάστημα, φέρνοντας τις αλλαγές στη Βουλή – πιθανότατα πριν τη λήξη του έτους . Η πολιτική αντιπαράθεση αναμένεται έντονη, ειδικά στον χάρτη των σχέσεων κεντρικού κράτους και Αυτοδιοίκησης.