Η Σκιάθος στο επίκεντρο της Ανθεκτικότητας και του Ελληνικού Δικτύου Ανθεκτικών Πόλεων
Αποτελώντας έναν σημαντικό σταθμό για την τοπική αυτοδιοίκηση και την ενίσχυση της ανθεκτικότητας των ευάλωτων περιοχών απέναντι στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, η Σκιάθος φιλοξένησε την 3η συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου του Ελληνικού Δικτύου Ανθεκτικών Πόλεων, την Τρίτη 17 Ιουνίου, στην αίθουσα του Δημοτικού Συμβουλίου στο ιστορικό Μπούρτζι της Σκιάθου.
Η επίσκεψη πραγματοποιήθηκε με αφορμή τα εγκαίνια του νέου Επιχειρησιακού Κέντρου Διαχείρισης Κρίσεων του Δήμου Σκιάθου, το οποίο διαθέτει ένα υπερσύγχρονο σύστημα έγκαιρης ανίχνευσης πυρκαγιάς, αξιοποιώντας τις νέες τεχνολογίες στο διοικητικό κέντρο του νησιού.
Στη συνεδρίαση -στην οποία συμμετείχαν Δήμαρχοι, Αντιδήμαρχοι, Δημοτικοί Σύμβουλοι, επιστήμονες, εκπρόσωποι φορέων του νησιού και στελέχη του Δικτύου-, παρουσιάστηκαν για πρώτη φορά τα συμπεράσματα από το 1ο Forum του Δικτύου που διοργανώθηκε τον Μάρτιο στην Αργυρούπολη με εξαιρετικά μεγάλη συμμετοχή από όλη την Ελλάδα. Ειδική αναφορά έγινε και στην ημερίδα που διοργανώθηκε τον Μάιο για τα Σχέδια Αστικής Ανθεκτικότητας τα οποία καλούνται να εκπονήσουν όλοι οι Δήμοι το προσεχές διάστημα, καθώς και στη σημασία που θα έχει σε αυτά ο δείκτης ανθεκτικότητας για κάθε περιοχή.
Όλοι οι συμμετέχοντες τόνισαν με ιδιαίτερη έμφαση την αξία της συνεργασίας, της τεχνογνωσίας και της διαλειτουργικότητας για την ανθεκτικότητα των τοπικών κοινωνιών.
Ο Πρόεδρος του Ελληνικού Δικτύου Ανθεκτικών Πόλεων & Δήμαρχος Ελληνικού – Αργυρούπολης Γιάννης Κωνσταντάτος, δήλωσε: «Η ομορφιά της αυτοδιοίκησης είναι όταν συναντιούνται άνθρωποι από διαφορετικά μέρη της Ελλάδας και ανταλλάσσουν εμπειρίες, πρακτικές και γνώσεις – όπως κάναμε σήμερα στην υπέροχη Σκιάθο. Παρουσιάσαμε το όραμα και τους στόχους του Δικτύου, αλλά και μάθαμε από τις καλές πρακτικές που εφαρμόζει ο Δήμος Σκιάθου. Είμαστε ευγνώμονες για τη φιλοξενία. Ενώνουμε δυνάμεις για μια αυτοδιοίκηση που αποδίδει μετρήσιμα αποτελέσματα στην καθημερινότητα του πολίτη και –κυρίως– στην ανθεκτικότητα των τοπικών μας κοινωνιών».
Ο Δήμαρχος Σκιάθου Θοδωρής Τζούμας, τόνισε από την πλευρά του: «Ήταν τιμή και χαρά για εμάς να φιλοξενούμε την 3η συνεδρίαση του Δικτύου. Υποδεχθήκαμε τον Πρόεδρο, τους συναδέλφους Δημάρχους, μέλη και επιστήμονες, όπως τον κ. Λέκκα, και ανταλλάξαμε απόψεις για κρίσιμα θέματα. Η επιστημονική κοινότητα και το Δίκτυο αποτελούν φωτεινό παράδειγμα για όλους μας, ανοίγοντας δρόμο για το πιο σημαντικό απ’ όλα: την προστασία της ανθρώπινης ζωής και του φυσικού περιβάλλοντος».
Πρόληψη με τεχνολογία αιχμής: Στο επίκεντρο της συνεδρίασης βρέθηκε η πρόταση του Δικτύου για τη δημιουργία Κέντρων Διαχείρισης Κρίσεων σε κάθε Δήμο της Ελλάδας.
Όπως αναφέρθηκε από τον ειδικό εισηγητή Αντιδήμαρχο Πολιτικής Προστασίας & Πολιτικής Άμυνας, Δήμου Ελληνικού Αργυρούπολης Βασίλη Κρητικό: «Τα Κέντρα Διαχείρισης Κρίσεων (ΚΕΔΚ) σε επίπεδο ΟΤΑ Α’ βαθμού αποτελούν τοπικές επιχειρησιακές δομές πρόληψης, προετοιμασίας και συντονισμένης δράσης που έχουν ως αποστολή τη διαχείριση κάθε είδους έκτακτης ανάγκης (φυσικές καταστροφές, δασικές πυρκαγιές, πλημμύρες, σεισμοί, ακραία καιρικά φαινόμενα κ.ά.), με κύριο στόχο τη διαφύλαξη της ζωής, της υγείας και της περιουσίας των πολιτών, καθώς και την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος.
Πέραν της επιχειρησιακής τους λειτουργίας, τα ΚΕΔΚ λειτουργούν και ως θεματοφύλακες της συσσωρευμένης γνώσης Πολιτικής Προστασίας που έχει αναπτυχθεί διαχρονικά στον εκάστοτε ΟΤΑ. Σε αυτά αποθηκεύονται και αξιοποιούνται: επιχειρησιακά σχέδια (ανά είδος κινδύνου), χάρτες και ψηφιακές αποτυπώσεις κρίσιμων υποδομών, συστήματα GIS, αισθητήρες και τεχνολογικά εργαλεία παρακολούθησης, επικοινωνιακά δίκτυα και διαδικασίες ειδοποίησης. Απαραίτητη προϋπόθεση για την αποτελεσματικότητα και τη συνέχεια αυτών των Κέντρων είναι η μόνιμη στελέχωσή τους με έμπειρο και καταρτισμένο προσωπικό, που όχι μόνο θα διαχειρίζεται την κρίση, αλλά και θα μεταλαμπαδεύει την εμπειρία και τη γνώση σε όλα τα επίπεδα του ανθρώπινου δυναμικού του Δήμου και των εθελοντικών οργανώσεων, μέσω συνεχούς εκπαίδευσης, ασκήσεων και επιμορφώσεων.»
Όλοι συμφώνησαν ότι η λειτουργία ενός ΚΕΔιΚ πρέπει να εξασφαλίζει τη θεσμική και επιχειρησιακή συνέχεια στον χρόνο· να αποτρέπει δηλαδή την επανεκκίνηση “από το μηδέν” κάθε χρόνο ή σε κάθε αλλαγή διοίκησης, διατηρώντας τη μνήμη, τα εργαλεία και το σχεδιασμό σε λειτουργική ετοιμότητα.
Μετά τη συνεδρίαση, ακολούθησε η πρώτη επίσημη παρουσίαση του προηγμένου συστήματος πυροπροστασίας και του νέου Επιχειρησιακού Κέντρου Διαχείρισης Κρίσεων στο δημαρχείο Σκιάθου, το οποίο παρακολουθεί σε πραγματικό χρόνο τα κρίσιμα σημεία και τις διαθέσιμες υποδομές πυρασφάλειας. Ο Δήμαρχος Σκιάθου Θοδωρής Τζούμας παρουσίασε το έργο και ανέδειξε την πρακτική του αξία ενόψει της αντιπυρικής περιόδου, χαρακτηρίζοντάς το ως «… μεγάλο άλμα στην ετοιμότητα και την αποτελεσματική διαχείριση κινδύνων».
Ο καθηγητής Δυναμικής Τεκνονικής, Εφαρμοσμένης Γεωλογίας, Διαχείρισης Φυσικών Καταστροφών & Πρόεδρος του ΟΑΣΠ Ευθύμιος Λέκκας, υπογράμμισε: «Τέθηκαν κρίσιμα θέματα όπως η βοήθεια στους Δήμους που πρέπει να δοθεί με τον συντονισμό και την υποστήριξη του Δικτύου Ανθεκτικών Πόλεων και η οποία πρέπει να ανταποκρίνεται στις τοπικές συνθήκες που είναι μοναδικές για κάθε Δήμο. Ο κάθε Δήμος έχει ιδιαιτερότητες και ιδιομορφίες και πολλές φορές δεν μπορεί να ανταπεξέλθει από μόνος του, λόγω των γνωστών θεμάτων που ταλανίζουν την τοπική αυτοδιοίκηση και έτσι νομίζω ότι το Δίκτυο θα συμβάλει καθοριστικά στην βοήθεια των Δήμων και θα προσδώσει την ανθεκτικότητα που όλοι αναμένουμε ότι πρέπει να υπάρξει λόγω της εξελισσόμενης κλιματικής αλλαγής».
Ο κ. Λέκκας επεσήμανε την αναγκαιότητα δημιουργίας ενός βραχίονα υποστήριξης των δήμων σε καταστάσεις κρίσης. Η πρότασή του έγινε αμέσως αποδεκτή από τον Πρόεδρο και τα μέλη του ΔΣ Ελληνικού Δικτύου Ανθεκτικών Πόλεων που συμφώνησαν να συνεργαστούν μαζί του για την επεξεργασία της και την υλοποίησή της από το Δίκτυο.
Ο Αντιπρόεδρος του Δικτύου & Δήμαρχος Αργιθέας Ανδρέας Στεργίου τόνισε το γεγονός ότι : «Η ορεινότητα και η νησιωτικότητα είναι παράλληλες αξίες, είναι άξονες οι οποίοι προστατεύονται από το ίδιο άρθρο του Συντάγματος και αυτό θα πρέπει συνεχόμενα να το αναδεικνύουμε όπως κάνουμε μέσω του Δικτύου που συνεδριάζει σε διαφορετικές περιοχές ανά την επικράτεια προκειμένου να δείξει τις ιδιαιτερότητες και τα χαρακτηριστικά κάθε περιοχής.»
Ο Δήμαρχος Αγίας Άννας – Λίμνης – Μαντουδίου Γιώργος Τσαπουρνιώτης αναφέρθηκε στις μεγάλες φυσικές καταστροφές που δοκίμασαν τα τελευταία χρόνια τη Β. Εύβοια τονίζοντας πως «Ήταν επιτακτική ανάγκη να δημιουργηθεί αυτό το Δίκτυο, το οποίο μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα έχει φέρει σημαντικά αποτελέσματα σε επίπεδο προτάσεων και τεκμηριωμένων μελετών προς το κεντρικό κράτος».
Στην αξία της συνεργασίας μεταξύ των Δήμων αναφέρθηκε, επίσης, ο Δήμαρχος Πολυγύρου Γεώργιος Εμμανουήλ, λέγοντας πως «Το Δίκτυο αυτό ήρθε να ενώσει Δήμους με πολύ διαφορετικά χαρακτηριστικά και αυτή η διαφορετικότητα είναι και η δύναμή μας, γιατί πραγματικά ενώνουμε όλη την Ελλάδα σε έναν τόσο κρίσιμο τομέα όπως είναι η Πολιτική Προστασία για να διαφυλάξουμε τις τοπικές μας κοινωνίες».
Ο Δήμαρχος Πλατανιά Γιάννης Μαλανδράκης μίλησε για τον αγώνα που διεξάγουν οι Δήμοι για την αξιοποίηση μέρους του Τέλους Ανθεκτικότητας από την τοπική αυτοδιοίκηση με σκοπό την ενίσχυση της Πολιτικής Προστασίας, ενώ ο Δήμαρχος Βιάννου Παύλος Μπαριτάκης εστίασε στην ανάγκη σταθερής χρηματοδότησης για την καλύτερη οργάνωση των Δήμων και στην αναζήτηση ευρωπαϊκών πόρων για αυτό τον σκοπό.
Στη συνεδρίαση συμμετείχαν, επίσης, ο Δήμαρχος Επιδαύρου Αναστάσιος Χρόνης και ο Δήμαρχος Παιανίας & Πρόεδρος του ΣΠΑΥ Ισίδωρος Μάδης.
